Yumurta böyle çıkınca ne yapacağını bilemedi: Tavuklarını hasta sandı ama sebebi çok başka çıktı
Buruşuk veya dalgalı yumurta kabukları, hem üreticiler hem de tüketiciler için zaman zaman büyük bir merak konusu olabiliyor. Brezilya’nın Rio Grande do Sul eyaletindeki bir çiftlikte tamamen kırışmış bir yumurtaya rastlanması, bu sıra dışı görüntünün nedenlerini ve en önemlisi bu yumurtaların güvenle yenip yenmeyeceği sorusunu tekrar gündeme getirdi.
KABUK OLUŞUMUNDA STRES FAKTÖRÜ
Uzmanlara göre yumurta kabuğundaki bu tarz estetik değişimlerin arkasında yatan temel neden, tavuğun yaşadığı anlık veya sürekli strestir. Bir yumurtanın oluşum süreci yaklaşık 25 saat sürer ve bu sürenin neredeyse 18 saati rahimde, yani kalsiyum kabuğun şekillendiği son aşamada geçer. İşte tam bu hassas saatlerde kümesin metal çatısına yağan şiddetli bir yağmurun gürültüsü veya ani bir ses tavukları korkutabilir. Sesin yarattığı stres kuşun rahminde kasılmalara yol açtığında, henüz sertleşmemiş olan kabuk bu hareketin şeklini alır ve ortaya yüzeyi dalgalı bir yumurta çıkar.
DEFORMASYONU TETKLEYEN DİĞER NEDENLER
Tabii ki tek suçlu yoğun gürültüler değil. Kümes sıcaklığının 25 derecenin üzerine çıkması, yemdeki kalsiyum ve fosfor eksikliği, dar alanda çok fazla kuşun barındırılması, tavuğun yaşlanması veya bazı sağlık sorunları da bu durumu tetikleyebilir. Eğer kümeste bu durum nadiren yaşanıyorsa endişelenmeye gerek yoktur ancak sürekli tekrarlıyorsa bir veteriner hekimin kümes koşullarını incelemesi gerekir.
KÜMES HAYVANLARINDA CAN SIKINTISINI ÖNLEMENİN YOLU
Üreticiler ise bu stresi ve hayvanların can sıkıntısını azaltmak için oldukça yaratıcı yöntemler kullanıyor. Örneğin kümese asılan eski CD’lerin ışık yansımaları tavukların merakını uyandırıyor ve onları gagalamakla vakit geçiren kuşların tembelliği azalıyor. Benzer şekilde, yüksek yerlere kurulan tünekler tavuklara içgüdüsel bir güvenlik hissi verirken, içi saman dolu meyve ağları da doğal gagalama davranışlarını destekleyerek strese kalkan oluyor.
BURUŞUK YUMURTA TÜKETMEK GÜVENLİ Mİ?
Hayvan bilimciler bu konuda tüketicilerin içini rahatlatıyor. Kabukta herhangi bir çatlak, kırık veya delik olmadığı sürece, düzgün saklanmış buruşuk yumurtaları tüketmekte hiçbir sakınca yoktur. Bu durum tamamen estetik bir kusurdur ve yumurtanın iç kalitesini ya da besin değerini olumsuz etkilemez. Yine de her yumurtada olduğu gibi, tüketmeden önce kabuğun sağlamlığını ve kırıldıktan sonraki tazeliğini kontrol etmek en doğru yaklaşımdır.
